Welk participatief traject zet u op?

Deelnemers bij een workshop broodbakken © FARO

Een gemotiveerde groep deelnemers werkt samen met het museum aan een tentoonstelling. Vooraf had de medewerker heldere doelen geformuleerd en een timing vastgelegd. Er was veel enthousiasme, en er borrelden heel wat verhalen op. Daardoor kwam de groep maar traag vooruit. De begeleider probeerde de deelnemers ruimte te geven, maar voelde ook de druk om de tentoonstelling op tijd op te leveren. Op een gegeven moment kwam het proces met de deelnemers onder spanning, omdat het museum snel wilde verder werken om de deadlines aan te houden. Een balans vinden tussen het participatieproces (dat tijd, flexibiliteit, en vertrouwen nodig heeft) en de deadlinegedreven processen van de organisatie bleek hier echt niet evident.

Fiche

Traject

Participatie beperkt zich niet tot één namiddag, dus u zal een langer traject moeten vormgeven. Op deze fiche vindt u daarvoor de basisvragen. U kunt dit traject op voorhand helemaal uitstippelen, en het helpt zeker als u heldere deadlines vastlegt. Toch is het bijna onvermijdelijk dat u op een of ander moment, net als in het voorbeeld, in een spanningsveld terecht komt.  U zal moeten bijsturen en water in de wijn moeten doen.

Op deze pagina vindt u daarom geen pasklaar recept dat altijd werkt. We moedigen u aan om bij aanvang alleen de grote stappen vast te leggen. Vul het traject verder aan naarmate u de groep beter kent. Weet ook dat er altijd spanning zit tussen de timing van de erfgoedorganisatie en het tempo van de deelnemers (en hou dus ook een plan B achter de hand).

Stap 1: Bepaal de grote mijlpalen van het traject

Belangrijk daarbij is dat u vertrekt van een eerste schets: wat is de ruwe timing en wat zijn de grote stappen die u wil zetten? In de routeplanner participatie vindt u hulpvragen over:

Verdere leestips:

Voor participatie bij waarderingstrajecten bestaat er al een handleiding die de grote fasen van het traject voor u op een rijtje heeft gezet: handig, want daar kunt u spieken. 

Stap 2: Maak helder waarvoor u een werkvorm zoekt

Elk participatief traject is maatwerk. Niet alleen omdat er veel verschillende types participatie bestaan, ook omdat elke groep deelnemers weer helemaal anders is. Sommige groepen willen heel klassiek vergaderen en raken geïrriteerd door post-its, terwijl u bij andere deelnemers pas iets kunt bereiken als u creatieve werkvormen inzet. Veel hangt ook af van de tijd die begroot is, en het doel dat u nastreeft. 

Voordat u meteen kiest voor een bepaalde methodiek is het belangrijk dat u goed nadenkt over de reden waarom u naar een bepaalde werkvorm zoekt. Wat moet het resultaat zijn? Welke vraag staat centraal? Vanuit onze ervaring zien we zes hoofdsoorten vragen die u tijdens een participatief traject kan stellen en die in bijna elk traject alle zes aanwezig zijn.

Stap 3: Kies de juiste werkvormen uit heel wat inspiratie

Voor de zes hoofdsoorten werkvormen zijn heel wat concrete en fijne methodieken in te zetten. De keuze van de werkvorm hangt af van het type groep, de tijd die u ter beschikking heeft, uw eigen talenten als moderator en natuurlijk ook het soort participatie. Tips voor het modereren van een groepsgesprek vindt u via deze link. Op zoek naar een fijne werkvorm? Klop aan bij FARO, wij denken graag met u mee!

Hieronder vindt u alvast onze favoriete werkvormen voor participatieve trajecten en een aantal overzichten waar wij vaak in spieken. 


Niet gevonden wat u zocht? Of u heeft graag iemand die even met u meedenkt? Klop dan gerust aan bij FARO voor advies op maat. Concrete tips over hoe u groepsgesprekken kunt modereren vindt u trouwens op deze pagina.