Rotterdam 3: Populaire cultuur en communities of interest

Als we het hebben over gemeenschappen en musea, dan denken we vaak automatisch aan groepen die verbonden zijn door afkomst, geslacht of religie. En dan hebben we het over eerder vaste, haast onwrikbare karakteristieken. Maar gemeenschappen worden ook gevormd op basis van gemeenschappelijke belangstelling of praktijken. Deze 'communities of interest' kregen tijdens de conferentie in Rotterdam dan ook de nodige aandacht. Een paar voorbeelden:

  • Het Bruggemuseum en de Brugse erfgoedcel zetten met het project 'snapshots' immaterieel erfgoed in de kijker. Bekende fotografen ontmoeten Brugse verenigingen, zoals de schutters of het variététheater. Deze vaak hechte gemeenschappen worden zo bewust van hun erfgoedwaarde en bovendien raken ze meer betrokken bij het museum. De foto’s die gemaakt worden komen terecht in de Brugse beeldbank. Heel wat vliegen in één klap dus.
  • Dorus Hoebink bestudeert musea die fans van auto’s en sciencefiction verbinden. Hij neemt hiervoor de inzichten van Jeffrey Alexander in verband met 'social performance' als uitgangspunt. In dit artikel kunt u meer lezen over het 'posttraditioneel gemeenschapsbegrip'.
  • Sport en dan vooral voetbal heeft eveneens een sterke gemeenschapsvormende waarde. Bovendien  is het een sterk intergenerationeel thema. Grote clubs als Manchester United en FC Barcelona bouwen musea-achtige 'halls of fame'. Die functioneren dan toch voornamelijk als een PR-instrument en blikken nostalgisch terug op de grootste successen van de club. Het National Football Museum, eveneens in Manchester, ijvert voor een bredere blik. Hier staat niet alleen het ontstaan van het voetbal centraal, ook is er aandacht voor maatschappelijke verschuivingen en zelfs minder positieve verhalen over deze sport. Maar, als u dat echt wil, kunt u er ook een penalty trappen!
  • Een ander interessant Brits initiatief is het Sports Heritage network. In het kader van de recente Olympische Spelen organiseerden zij het project 'Our Sporting Life' dat heel veel reacties en lokale tentoonstellingen uitlokte. Met als resultaat een nieuw publiek voor het erfgoed.
Jacqueline van Leeuwen